abendua, 2014 -en artxiboa

Black Mirror itzuli da. Dramatikoa, tristea eta manipulatzailea izan den White Christmas atal berezian uste baino hurbilago dagoen etorkizuneko gure egunerokotasunean teknologiak izan dezakeen eragin suntsitzailea erakutsi nahi izan du Charlie Brooker sortzaileak. Etorkizun horretan denek gaur egungo Google Glassen tankerako Zed lentillak erabiltzen dituzte, pertsonak blokeatu eta eurekin komunikazioa etetea ahalbideratzen dutenak. Ondorioz, batak bestea ezin du ez ikusi ez entzun ere, gaur egun sare sozialen bitartez egin dezakegunaren antzeko zerbait. Mad Men edo Game of Thrones bezalako telesailetan ezagun egin diren aktoreen presentziaren bitartez, bakardadea eta indibidualismoa jorratu ditu oraingoan telesailak, nola teknologiaren erabilera okerrak gizabanakoa bere oskolean sartzea eragiten duten. Boteretsuek ez ezik, gizarteko biztanle arrunt orok aparailu elektronikoen bitartez ingurukoen bizitzak kontrolatzeko garaturiko beharrean ere sakontzen du, intimitate-eskubidea pentsaezina den mundu bat marraztuz.

Wizzard taldearen “I Wish It Could Be Christmas Every Day” abesti klasikoak gabon giroan barneraturiko etxolan kokatzen gaitu. Joe Potter (Rafe Spall) eguberri egunean esnatu eta sukaldera hurbiltzen da, non Matt Trent (Jon Hamm) aurkitzen duen bazkaria prestatzen. Etxe berean bizi arren, biek lehen elkarrizketa izaten dute bost urte hitz egin gabe igaro ostean.

Matt and Joe 2

Matt eta Joeren arteko elkarrizketatik abiatuta, atalaren argumentua adimenez banatzen da hiru zatitan: lehenik, Matten iragana ezagutzen dugu. Aurrerapen teknologikoek eguneroko jarduna erraztu duten munduan, Mattek lan berezia du: ordenagailu bidez beste pertsona bati ligatzeko gomendioak ematen dizkio, cookie-en bitartez. Greta (Oona Chaplin) protagonista den bigarren istorioan, cookie-ak pertsonen kopia gisa erabiltzen direla ezagutzen dugu, burmuineko zati bat kendu eta arrautza itxurako gailu batean sartuz. Kopiaren helburua jatorrizko pertsonaren egunerokoa erraztea da baina, aldi berean, dimentsio horretan denbora abiadura ezberdinean igarotzeak emakumearen bizitza suntsitzen du. Atalaren xehetasunei arretaz erreparatuz gero, nabarmenak dira istorioaren logika ulertzeko behin eta berriz eskaintzen dizkiguten pista eta paralelismoak.

Zentzu honetan, elkarrizketaren hasieran Mattek Joeri egiten dion galdera zinez esanguratsua da: “Why are you here? No one ends up here without things going to total shit for them back out there”. Biei zerbait txarra gertatu zaiela konturatzen gara, eta baita istorioak oraindik ezagutzen ez dugun dimentsio zabalago bat duela ere. Joe elkarrizketan zehar urduri ikusten dugu, Matt ordea ez. Bere istorioa kontatu ondoren garaturiko konfiantzaren ondorioz, Joe ere bere iragana azaltzen hasten da, ataleko zati emozionalena eta esanguratsuena dena.

Matt eta Joeren iraganaren artean hainbat paralelismo daude: bien emazteak banandu egin dira eta alaba beraiengandik urrundu dute, blokeoaren bitartez. Mattek, ordea, Joe instrumentu gisa erabiltzen du, bere pentsamenduak manipulatu eta konfesioa lortzeko. Honek ligatzeko istorioarekin antzekotasun nabarmena du; bietan Mattek beste pertsona bat limurtu behar du hitzen bitartez bere helburu partikularrak lortzeko.

aurrerapen-teknologikoak

Joek konfesioa osatzean ohartzen gara Mattek etxolatik haratago dagoen dimentsio batean poliziarekin elkarlanean landu duela hau guztia, cookie-en bitartez. Bukaeran, ordea, ezkutaturiko informazioaren ondorioz poliziak zigortu eta munduarengandik betiko blokeatzen du, inorekin komunikatu ezinik. Bi protagonistek etorkizun beltza dute aurretik: bata blokeatuta, inorekin harremanik izan gabe, eta bestea etxolan 1000 urterako harrapaturik. Biek ala biek, ez dute inoiz gehiago giza harremanik izango.

Teknologian oinarriturik eraikitzen ari garen munduarekiko hausnarketa honen bitartez gailuekiko dependentziak gure arteko harremanak zenbateraino deformatuko dituen erakutsi nahi izan du Brookerek. Bi pertsonaiek zigorturik amaitzean galdera sakona zein pesimista planteatzen du telesailak: zer da okerragoa, libre bizitzea baina gizartearekiko isolatuta, ala eternitate bat bakardadean giltzaperatuta?

Atalaren trailerra:

Atal honen aurretik telesailak biziki gomendatzen dizkizuegun beste bi denboraldi bikain ere izan ditu.

1. denboraldia:

2. denboraldia:

Zazpi urteren ostean, Charmingeko Sons of Anarchy motorzale klubaren istorioa amaierara iritsi da aurten. Tararen heriotzak azken denboraldia markatuko zuela argi utzi zuten hasieratik, Wendy, Nero eta Unserren bitartez, Gemma eta Juicek ezkutatu beharreko sekretuak azaleratu eta pertsonaia gehienek izango zuten amaiera tragikoa nabarmenduz.

Gemma and JaxTelesailaren estiloa nabarmen aldatu da Clayren gidaritzapean herria babesten zuten garaietatik eta, azken ataletarako, tentsio psikologikoa nagusi den draman sakondu dute isilune luzeen bitartez. Lehen atalek denboraldi osoaren tonu astun eta iluna markatzen dute, Gemma Tararekin bakar hizketan edo Jax Tara hilik aurkitu zuen sukaldeko txokoari begira dagoeneko uneek indarturikoa. Beranduago aipatuko dugun “Suits of Woe” atalaren hasiera da honen adibide argiena, non ohizko muntaia musikatuaren ordez pertsonaiak isilune itogarriz beteriko egoeretan ikusten ditugun. Sentsazio sakonak hitzik esan gabe, plano eraginkor eta begirada zein keinuen bitartez iradokitzea maisutasunez landu dute azken denboraldian.

Jax and JuryTararen hutsunearen ondorioz, Jaxek inoiz baino bortizkeria handiagoz jokatzen du, baina baita galduago ere; ez ditu erabakiak behar bezala pentsatzen eta instintuen arabera ekiten du, mendekuak itsututa. Zentzu honetan Jaxek denboraldietan zehar jasandako transformazioa deigarria da, iraganean gogor kritikaturiko Clay baino askoz buruzagi odoltsu eta zikoitzean bilakatu delako, arazo pertsonalen ondorioz klubaren osotasuna ere mantendu ezinik. Denboraldiko une giltzarrietako bat Juryren hilketa izan da, non bete betean asmatu duten Jax klubeko kide bat lehen aldiz akabatzen erakustean, Clayk hirugarren denboraldian Irlandako McGee amildegian behera bota zueneko unearekin aldera dezakeguna. Telesail hasieratik erabakiak egia osorik jakin gabe hartzearen aurkako Jaxen jarrera irmoa ezerezean geratu da denboraldi honetan. Ildo berean, Juryren konfesioa esanguratsua izan da, Jaxek bere aitaren inguruan inoiz izan ez zuen perspektiba bat eskaintzen diolako, gerora guztiz erabakigarria bilakatuko dena.

Egoera depresiboen ondorioz inoiz baino murritzagoa izan arren, telesail osoan zehar bereizgarri izandako umorea ere mantendu dute. Hainbeste zorigaitzen artean ikusleari arnasa hartzeko tartea ematen diete egoera komikoen bitartez; lehen ataleko gurpil-aulkiduna, Tigg eta Venusen arteko erlazioa, Reedwoodyko grabaketak eta Taddariusen klubera sartzeko onarpena izan dira une barregarrienak.

Juice and JaxAntzezpenei dagokienez, azken denboraldiak telesail osoko onenak eskaini dizkigu. Katey Sagalen Gemma klubaren erregina izatetik istorioko pertsonaia gorrotatuena izatera igaro da. Tararen hilketa saihesteak imajinatu ezineko muturrera eraman duen gezurraren menpe bizitzea eragin du, uneoro egia ezkutatzera beharturik, samina, sufrimendua eta, amaierako patu saihestezinaren onarpena ere modu ezinhobean transmititu ditu. Bere aitarekin izandako agurreko uneak, Gemma ederrago bat erakusten du, gizatasunez betea. Baina ez da bakarra, Charlie Hunnam eta Theo Rossiren arteko kartzela eszena ez dugu inoiz ahaztuko, Jaxek Tararen heriotzaren inguruko egia ezagutzen duenekoa denboraldiko une onenetakoa izateaz gain, telesail osokoa ere bihurtu da, emozio sakonak sinesgarritasun osoz azaleratzea lortu dute biek. Jimmy Smits Neroren paperean ere maisutasunez aritu da, Gemmaren maitale gozoa izan baina, aldi berean, errealitate lazgarria ezagutzean samin sakona sentituz, keinuen bitartez sentimenduak transmititzen izugarrizko abilezia erakutsi du. Jaxek telefonoz Tararen inguruan hitz egin eta ikusleok, esaten diona entzun ez arren, Neroren erreakzioa ikusten dugunekoa ere azken denboraldiko une onenen artean geratuko Jax Abelda. Jaxek Abeli Wendy bere ama dela kontatzen dionekoa ere zirraragarria izan da. Bi pertsonaia hauek telesail hasieratik izandako dinamika kontuan hartuz gero, Abel mundura zelako zailtasunekin iritsi zen eta Tararen zoritxarraren ostean Jaxek, itxaropena ematearren, bere alde gizatiarrena erakutsi eta semeari esaten dizkion hitzak emozioz beterik daude. Estimatzen dituen inguruko pertsonak ahalik eta zoriontsuen izan daitezen iragana onartu eta etorkizuna ikuspegi positibo baten bitartez begiratzen du. Oso poetikoa eta hunkigarria.

Abelek berak denboraldi honetan zehar izan duen garrantzia ere deigarria da. Hainbatek kritikatu dute bost urteko haurraren aktore gisa adierazteko duen gabezia, baina Tararen heriotzaren ostean ondorioak nabarmentzeko eta, bereziki, Gemmaren sekretu handiaren azaleratzea bultzatzeko adimenez erabili dute bere pertsonaia. Abelek konfesioa entzun ostean bere burua kaltetu eta Gemma errudun gisa seinalatzea erraietan daraman jarreraren adierazlea da.

Zentzu honetan Kurt Sutterren lana txalotzekoa da, pertsonaien arteko erlazioen bitartez istorioaren hasierara hainbat erreferentzia mamitsu egitea lortu duelako. Minbiziak jota hainbeste urtetan zehar kluba lagundu duen Unserrek Gemmarekiko sentimenduen ondorioz nola amaitu duen adibide onenetakoa da, Gemma eta Tararen artean eraikitako erlazioa bezala. Denbora luzez telesailetik urrundutako Wendyren papera indartzea ere oso erabaki inspiratua izan da, istorioa hasi bezala amaitzeko, Wendy eta Jaxen artean.

Argumentuaren garapena elkarrizketetan inoiz baino oinarrituagoa egon izana, atal bakoitzaren sarrerako “previously on Sons of Anarchy”k islatu du argien, non denak elkarrizketa luze eta sakonak izan diren, telesail gehienek erabiltzen dituzten motz eta harriduraz beterikoen ordez.

Distira egiteko inoiz baino tarte gehiago izan dute klubeko beteranoek, Tommy Flanagan (Chibs) eta Kim Coatsen (Tigg) lana aipagarriena, inoiz baino antzezpen hobea, sakona eta sinesgarriagoa osatu dute. Zentzu honetan, bikoteen arteko erlazioetan edertasunez sakondu dute, bereziki, “Faith and Despondancy” hamargarren atalean, non pertsonaia bakoitzak antzeko egoeretan izandako hausnarketa eta dilemak nabarmentzen diren elkarrizketa sakon eta sentimentalen bitartez.

Special guests

Honez gain, azken denboraldirako luxuzko hainbat aktore izateko aukera ere izan dute, Marilyn Manson, Annabeth Gish, Courtney Love… baita Michael Chiklis berbera ere, Sutterren aurreko The Shieldi omenaldi nabarmena. Batzuk beste batzuek baino zeresan handiagoa izan dute istorioaren garapenean, baina denek ikusgarritasun puntua gehitu diete telesailaren azken atalei.

Zentzu honetan akats barkaezina da klubeko kide batzuek izan duten zeresan hutsala, Quinn eta Montez ez ditugu ezagutzen ere. Garrantzia nagusia Jaxen inguruko istorioak izan arren, lehen mailako serie bikainen artean kokatzeko hori falta izan zaio Sons of Anarchyri, pertsonaia-zerrenda zabaleko gizabanako ororen istorioan sakontzea, batez ere, pertsonaia berriak izanez gero.

BobbyBeste ahulezietako bat da zortzi eta bederatzigarren ataletako istorioa gehiegi luzatu izana. Bobbyren heriotza “Greensleves” atalaren amaieran, begia kendu ziotenean bertan, gauzatu ez izana okerreko erabakia izan zen, eta gehiegi luzatutako torturek bere agurraren harridura maila nabarmen murriztu zuten. Hau are larriagoa da Marksen aurkako aurrez-aurrekoa SAMCROko kideek lehen atalean bertan nahasturik hil zituzten elizgizonen ondorioa dela kontuan hartuz gero. Klubaren egoitza berriko eztanda eta Diosa Norteko sarraskiaren bitartez Gemmak eragindako kaltea nabarmentzea bilatu dute, baina honek sekretua gehiegi luzatzea ere eragin du, denboraldiaren erdialdeko zati batzuk astunegiak bihurtu eta Unser, Nero edo Juicen artean sor zitezkeen erlazioek indarra galduz. Bobby galdu ostean Jaxek oraindik Tararen heriotzaren inguruko susmorik txikiena ere ez izatea…

Hala ere, egia da hainbat urtetan jarraituriko pertsonaiak guztizko dekadentzian ikustea samingarria bilakatu dela. Ikuslea pertsonaia horiengatik kezkatu da zazpi denboraldietan zehar eta, modu batean, mingarria suertatzen da maldan behera hain nabarmen ikustea.

Gemma Nero 2Azken atalak, bereziki Abelek Jaxi Tararen inguruan galdetzen dion unetik aurrera, telebistan inoiz sorturiko drama indartsuenen artean geratuko dira betiko, zalantzarik gabe. Jaxek iraganean bezala egia irmotasunez bilatu ostean, aurrez ere salatari izandako Juice bihurtzen da konfesio handiaren erantzule; baina telesailaren puntu gorena egia ezagutzeak eragindako sentsazio lazgarrien islaren eskutik etorri da, Jax eta Nerok errealitatea ezagutu ostean aita eta seme antzera izandako emozioz beteriko eszena da honen erakusle argiena.

Jimmy Smits telesailera batu izanak istorioari bultzada nabarmena eman dio, Charlie Hunnamekin dinamika aparta eta hainbat eszena gogoangarri ere eraiki ditu. “Red Rose” atal poetikoan zuzenean esan gabe, espresioen bitartez, Jaxek Nerori bere umeak zaintzeko pertsona egokiena dela iradokitzen dionekoa edertasunez beteriko beste une bat izan da.

Zentzu honetan, telesailaren bereizgarri nagusi bilakatu diren atalen hasiera eta amaieretan erabilitako muntaia musikatuek bikain indartu dituzte pertsonaien sentsazioak. Hainbat pieza epiko entzuteko aukera izan dugu: “Bohemian Rhapsody”, “Baby Please Don’t Go”, “Greensleeves”, “Make It Rain”, “Adam Raised a Cain” eta “Come Join the Murder”, zein baino zein gogoangarriagoa.

Gemma diesDenok genekien denboraldiko une gorena Jaxek Tararen heriotzaren inguruko egia jakitean hartuko zituen erabakien eskutik etorriko zela eta atal berean Juice, Unser eta Gemma hil izana ikusle oro asebetetzeko modukoa izan da, zalantzarik gabe. Ondo zekien Nerok ama akabatuz gero Jaxek bere burua ere zulo beltzera amilduko zuela eta telesailaren azken atalak ildo horri eutsi dio hasieratik.

Jainkoturiko aitaren pausoak jarraituz, noizbait Abel eta Thomasek ere Jaxen ondarea ezagutu zezaten idatzitako gutunak sutara botatzen ikusten dugun unean bertan argi geratzen da horixe izango dela SAMCROko buruzagiaren bizitzako azken eguna, klubaren egoitza eta Opie eta Tararen hilobiei eginiko bisiten bitartez are gehiago nabarmentzen dena.

Aurreko ataletan atzera bueltarik ez duten Jaxen ekintzak indartuz, telesaila istorio gehiago kontatzeko beharrik gabe iristen da azken atalera, osotasunean Jaxen agurrean zentratzeko. Bere izaera onartuz Nero eta haurrei betiko agur esaten dieneko unea Opieren heriotzarekin batera telesail osoko unerik emozionalenetakoa da, Chibsek Jaxen heriotza eskaria klubaren bozketa mahaira eramaten duenekoa bezala.

Homeless womanTelesaileko une esanguratsuenetan agerturiko etxerik gabeko emakume misteriotsuaren papera giltzarria da amaiera ulertzeko. Erreferentzia kristau nabarmena diren ogi eta ardo botila ondoan dituela topatzen du Jaxek, Abel Irlandatik bueltan ekartzean, Gemmak Tara hiltzeko erabilitako tresnak Juicek zaborrara botatzen dituenean eta azken aurreko atalean bertan ere, Gemma aita bisitatzera joan aurretik agertzen den emakumea. Nor den galdetzean Donna hil ostean hilerrian eskaini zion manta berbera eskaintzen dio berriz ere, “It’s time” esan eta desagertzearekin batera. Emakumea halako une esanguratsuetan agertu izanak heriotza irudikatzen duen figura jainkotiarra dela pentsarazten digu, Jaxek Marks hil baino lehen manta soinean duela azaltzen duen heriotzaren irudi klasikoak indarturikoa.

Jax sonsJaxek klubari Opieren azken hitzak errepikatuz John Tellerren motorrean agur esan ostean, aita hil zen tokira itzultzen da, non azkenik bere nahia zein zen ulertu duela konfesatzen dion. Johnek ez zuen Jaxek indarkeriazko bizitza ezagutzea nahi izan, baina Gemma eta Clayren eskutan utzi zuen, zeinak bizimodu horretan are gehiago barneratu eta bere aitaren ondarea gorestea eragin zuten. Zorigaitzek markaturiko bizitzari amaiera emanez lortzen du Jaxek ingurukoei itxaropena eskaintzea, baina baita bake pertsonala ere, erreferentzia bibliko nabarmenak dituen sakrifizio gorena. Abelek eskuan Gemmak agur esatean emandako klubaren eraztuna da, iraganarekin izango duen lotura zuzena eta, aldi berean, arbasoen akatsetan inoiz gehiago ez erortzeko oroigarria.

Jaxen azken uneak askatasuna sinbolizatzen duen motorra gidatzen izatea ere oso poetikoa. Eszena ezinhobe ilustratzen dute “Come Join the Murder” abestiaren melodia eta letra epikoek, Kurt Sutter berak konposatua eta The White Buffalok maisutasunez abestua. Polizia jazarpen ikusgarriaren ostean Jaxek heriotzara eta bakera gidatuko duen kamioia irribarrez besarkatzen dueneko irudia telesailari amaiera emateko forma bikaina da, baina Sutterrek perla bat gordea zuen, noski, telesailaren historiako lehen planoa osatu zuten beleen irudia, ogia jaten ari direnak Jaxen odola lurrean zabaltzen den bitartean. Zinez ederra eta poetikoa.

CrowsTelesaila normalean sariketa nagusietatik at geratu den arren, Kurt Sutterrek XXI. mendeko Hamleten moldaketan muturreko indarkeria, traizio eta mendekuak, anaitasuna eta emozio sakonekin maisutasunez uztartzea lortu du. Istorioko protagonistak kriminalak izan arren, pertsonaiak sortzerakoan benetako testigantzetan oinarritzean, ikusleak eurekiko kezkatu eta enpatia sakona sentitzea lortu du Sutterrek, maila goreneko telesailen esku besterik ez dagoen zerbait. Zazpi denboraldietan zehar garrantzia nabarmena izan duten iraganeko istorioen inguruko telesailaren negoziaketa prozesua habian dela esan du sortzaileak berak, SAMCRO sortu zuten lehen bederatzi kideengan zentratuko dena. Interesgarria izango da John, Clay eta Gemmaren iragana sakontasunez ezagutzea. Oraingoz, ordea, Sons of Anarchyk betiko gure oroimenean utzi dituen uneekin gozatzen jarraituko dugu.

Agur eta ohore.

Denboraldiko esaldi gogoangarrienak

Gemma: “I’m not afraid of monsters, monsters are my friend”

Jury: “You became the poison”

Abel: “So is that why grandma killed my other mommy, so my first mommy could be here with me?”

Juice: “Gemma knows every truth, behind every lie, inside every secret”

Jax: “I need my children to grow up hating the thought of me”

Jax: “I got this”

Breaking Bad, The Walking Dead eta Mad Men telesailek mundu mailako arrakasta lortu duten garaian, western estiloa jorratzen duen AMCko Hell on Wheels itzalean gelditu da. Galdutako familia mendekatzeko asmoz Cullen Bohannonek abiaturiko istorioa nabarmen garatu da eta laugarren denboraldian murgildurik, telesaila inoiz baino sendoago aritu dela esan liteke.

Gunderson vs BohannonMaila gorena eskaini baina hainbat gertaera airean utzi zituen hirugarren denboraldi laburraren ostean, Gundersenek apaiz itxura eginez bertako guztiak engainatu zituen mormoi herrixkan abiatu zuen denboraldi berria Bohannonek. Aldi berean, haurraren jaiotza dela eta ezinbestean aurrera eraman beharreko familiak ate berriak ireki ditu istorioan, Bohannonek emakumezkoekin zuen erlazioan sakontzeko aukera.

Cheyenne aldean boterea eskuratzeko borroka inoiz baino nabarmenagoa Campbell vs Durantizan da. Durantek herriaren kontrola bereganatzeko asmoz etorritako John Campbell izan du arerio nagusi, baina Sallooneko jabe den Mickey eta gertaera guztiak kontatzen dituen kazetaria ere izan dira botere lehia horren parte. Pertsonaiak denbora luzez ezagutzen ditugu eta izan duten bilakaerari esker euren arteko elkarrizketak sakonagoak bihurtu dira. Deigarria da Duranten papera zenbateraino aldatu den denboraldi honetan, buruzagi nagusia izatetik, trenbidea salbatzeko asmoz behin zigortu zituenekin elkarlanean aritzera igaro delako.

Western estiloarekiko fideltasuna mantendu dute sortzaileek plano eta musika bereizgarriaren bitartez; aurrez aurreko tiroketa edo tentsiozko uneetan gehien indartu direnak. Gertaera berrien ondorioz istorioa geroz eta zabalagoa bilakatu arren, ondo konbinatu dituzte pertsonaia ezberdinen zatiak, bakoitzari garapenerako beharrezkoa duen tartea eskainiz.

EvaEmakumezkoen garrantzia nabarmen indartu da denboraldi honetan. Evaren izaera eta iraganean gehiago sakondu dute Elamen hutsunearen ondorioz, Bohannonen emazte berri den Naomi ere antzeko dinamikan ikusi dugu eta elizako arduraduna den Ruthek inoiz baino protagonismo handiagoa izan du, denboraldiko gertaera esanguratsuenen parte bilakatzeraino.

Elamen patua zen, ordea, istorioaren zalantza nagusietakoa, beregan zentraturiko bi atalen ostean argitu zena. Hartzaren erasoaren ondorioz iparra galdu eta animali basati baten antzera jarduten duen pertsonan bihurtu da. Indiar indigenekin lotura egiten duen denboraldiko atal bakarrean, tribuko musika, ohitura eta erritoak, haluzinazio eta plano bikainen bitartez islatzea pasarte sendo eta originalenetakoa dela esan liteke.

Elam aluzinazioaElam Cheyennera egoera horretan itzultzeak, duela gutxira arte bizilagun izan dituen pertsonen aurrean munstro baten antzera azaltzea eragiten du, Psalmsekin hitz egin eta bere izaera normala berreskuratzen dueneko uneak are gehiago indartzen duena. Bohannonek behin bere lagun onena izandakoa salbatzeko ahal duen guztia egin baina ezinbestean hil behar dueneko unea tristea eta zirraragarria da aldi berean. Pena da Common aktoreak musika munduan dituen konpromisoengatik telesail osoan zehar hainbesteko garrantzia izan duen istorio bat bat-batean moztu izana, baina amaiera duina eman zioten behintzat. Evaren izu aurpegia eta, bereziki, atal amaierako azken eszena, non Bohannonek negarrez Elam lurperatzen duen, telesail osoko unerik gogoangarrienetakoa izango da, zalantzarik gabe.

Denboraldiko pasarte indartsuenak, ordea, pertsonaia berrien bitartez iritsi dira. Campbell buruzagiaren ostean, Cheyennen ordura arte izandako ordena hankaz gora jarri duen Sydney Snowren agerpena izan da istorioaren garapenerako elementu giltzarria. Hainbat herritar preso hartu ostean trenen bagoiak zatitu eta trenbide erdian izandako tiroketa denboraldiko une ikusgarrienetakoa izan da, western estiloaren esentzia aldarrikatzen duen horietakoa.

Eliza sutanIkusleen oroimenean geratuko den beste uneetako bat Sydney Snowk elizari su ematen dionekoa da. Elizaren suntsipena oso esanguratsua da, herriaren itxaropenaren suntsipenaren sinbolo delako aldi berean. Egoera are lazgarriagoa bilakatzen da Ezra gaztea eliza barnean sutan hil zela ohartzen direnean.

Une horretatik aurrera Ruthen garrantzia nabarmen handituko da, hain barnean zeramatzan elizaren baloreak suarekin batera desagertu eta mendeku gupidagabea bilatuko du. Hutsune eta frustrazio sentsazioak nabarmentzeko planoen erabilera bikaina da beste behin ere, baita atal amaieran Cullen eta Sydney aurrez aurre daudenean inork espero ez zuena gertatzen denekoa ere. Doluzko jantzi beltza soinean duela, Ruthek amorru biziz denen aurrean tirokatzen du, mendekua bere esku hartuz.

Ruth shooterEmakumeen garaiko menpeko estatusa nabarmentzeko, Ruth gizon bat akabatu izanaren ondorioz epaitu egiten dute. Une horretan bere aitarekin lotzen duten flashbacken agerpena ideia bikaina da, erlijiozko lezio moralen bitartez lehen denboraldietan zehar istorioaren zati garrantzitsua izan zen gizon zitala oroitzeko balio digulako. Bohannonekin zeldan igarotzen dituen uneetan sakontasun emozionala ere lantzen da, Elam eta Evaren amodio garaietatik telesailean ikusten ez genuena, baina istorioaren zati hau hainbeste indartu izanak, Campbell, Mickey, Durant eta gainontzekoekin garatu zitezkeen gatazkak erdibidean geratzea ere eragin du.

Ruthen heriotza oso emozionala da bere pertsonaiak telesail osoan zehar izan duen zeresanarengatik, are gehiago errudun bilakatu zuen Sydney Snowk denboraldian lehenago urkari ihes egin ziola oroituz gero. Urkara bidean jendartean oinez doaneko plano subjektiboak eta, poltsa buruan duelarik, itotzen ari deneko uneak inpaktu emozional handikoak dira.

Hainbeste zoritxarrek Bohannonen bakardadea areagotu dute eta, ondorioz, Cheyennetik alde egitea erabakitzen du azken atalean. Emaztearen bila mormoien herrixkara itzuli eta topatzen duen sarraski harrigarria hurrengo denboraldirako airean geratzen den galdera nagusietako bat da.

MountainsModu batean, denboraldi amaiera antiklimatikoa izan da, gertaera edo konfrontazio handi batean zentratu ordez, ataletan zehar emandako zorigaitzen ondorioz eginiko ihesa hartzen duelako puntu nagusi gisa. Hilabete baten ostean Salt Lake Cityra iritsi eta Gundersenen istorioarekin konektatzen duen gizona aurkitu izanak interesa gehitzen dio istorioari, baina hori ere argitu gabe geratu da, sakontasunik gabe, Gundersen beraren istorioa bezala. Espero dugu bera baino are ustelagoa den apaiz-gizon boteretsuaren eskutik Cheyennera itzuliko dela, bi denboraldietan zehar gainontzeko pertsonaiekin hain gutxi elkartu ostean bere indarra murrizten ari delako.

Mr. GundersenLaugarren denboraldiak sendotasuna erakutsi du eta baita istorioa bideratzeko kapa askotan sakontzeko gaitasuna ere: westerneko elementu klasikoei erreferentziak, aurrez aurreko une indartsuak, iraganeko istorio eta gertaeretan oinarritutako une emozional indartsuak eta baita boterearen borroka berritua ere, maila altuko dekorazio, musika eta planoen bitartez borobildua.

Hurrengo urteko bosgarren denboraldia telesailaren azkena izango dela iragarri zuen AMCk, eta, beraz, ikustekoa izango da hainbeste pertsonaia nagusik Cheyennetik alde egin ostean trenbidearekin lotura nola egingo duten istorioari amaiera duina emateko.